Αβέβαιη η πορεία των ληξιπρόθεσμων οφειλών των ΟΤΑ για το 2021

Print

Εξαιρετικά αβέβαιη προδιαγράφεται η πορεία των ληξιπρόθεσμων οφειλών των ΟΤΑ με βάση το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2021, τη στιγμή που το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης δεν προχωρά σε γενναία οικονομική στήριξη των 332 δήμων και των 13 Περιφερειών της χώρας. Την ίδια ώρα η κυβέρνηση «βλέπει» συγκράτηση του ελλείμματος των ΟΤΑ για το 2021 εκτιμώντας ότι θα είναι αυξημένα τα έσοδά τους.

Η πορεία των ληξιπρόθεσμων

Συγκεκριμένα, για το 2020 αποτυπώνεται σημαντική αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών των ΟΤΑ προς τρίτους. Ενώ τον Δεκέμβριο του 2019 το ποσόν ανερχόταν στα 179 εκατ. ευρώ, τον Ιανουάριο αυξήθηκε στα 204 εκατ. ευρώ, τον Φεβρουάριο στα 218 εκατ. ευρώ. Μπαίνοντας στην φάση της καραντίνας, οι δαπάνες των ΟΤΑ αυξήθηκαν λόγω και των ενισχυμένων έκτακτων δαπανών για την προστασία των πολιτών από την πανδημίας του κορωνοΐου, ενώ το κεντρικό κράτος δεν έδωσε εγκαίρως οικονομική ενίσχυση. Έτσι,  οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των ΟΤΑ τον Μάρτιο εκτοξεύτηκαν στα 260 εκατ. ευρώ, τον Απρίλιο συγκρατήθηκαν στα 259 εκατ. ευρώ. Όμως τον Μάιο σκαρφάλωσαν στα 276 εκατ. ευρώ. Τον Ιούνιο λόγω της έκτακτης οριζόντιας ενίσχυσης των ΟΤΑ συγκρατήθηκαν στα 269 εκατ, ευρώ για να αποτυπωθούν τον Ιούλιο του 2020 στα 255 εκατ. ευρώ.

Χαμηλά έσοδα

Δεδομένου ότι τα έσοδα των ΟΤΑ και κυρίως των Δήμων είναι πλέον ισχνά λόγω των ειδικών ρυθμίσεων για απαλλαγές από τέλη και δημοτικούς φόρους, αλλά και αναδιαπραγμάτευση προς τα κάτω των εισπραχθέντων ενοικίων από δημοτικά κτήρια, η κατάσταση προοιωνίζεται ακόμη πιο δεινή. Κι ενώ οι αιρετοί απαιτούν από την κυβέρνηση γενναία οικονομική ενίσχυση προς την αυτοδιοίκηση για την αντιμετώπιση των δαπανώ του κορωνοΐου, η οριζόντια επιχορήγηση που δόθηκε στους δήμους φθάνει μόλις τα 90 εκατ. ευρώ και οι επιλεκτικές χρηματοδοτήσεις με βάση τις ειδικές ανάγκες των δήμων αγγίζουν τα 50 εκατ. ευρώ συμπεριλαμβανομένης και της τελευταίας χρηματοδότησης των 40 εκατ. ευρώ.

Τελευταία εξόφληση χωρίς παρακράτηση

Ως εκ τούτου, συσσωρεύονται οι ληξιπρόθεσμες οφειλών των ΟΤΑ με την ηγεσία του υπουργείου Εσωτερικών να υπόσχεται ότι θα θεραπεύσει το φαινόμενο «μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου 2020» με την υπαγωγή των ΟΤΑ στο πρόγραμμα «ταχείας εκκαθάρισης και αποπληρωμή τους» που θα ανέρχεται μέχρι του ποσού των 120 εκατ. ευρώ. Ωστόσο πρόκειται για το τελευταίο πρόγραμμα αποπληρωμής ληξιπρόθεσμων οφειλών των ΟΤΑ χωρίς παρακράτηση της τακτικής τους χρηματοδότησης. Από την 1^η.1.2021, όσοι ΟΤΑ έχουν διαμορφώσει ληξιπρόθεσμες οφειλές αυτές θα αποπληρώνονται με την προϋπόθεση της αυτόματης ισόποσης παρακράτησης της τακτικής επιχορήγησης, πράγμα που θα εφαρμοστεί για πρώτη φορά στα σύγχρονα χρονικά της αυτοδιοίκησης.

Έσοδα από τα νέα τετραγωνικά

Ωστόσο, ο υπουργός Εσωτερικών, Τ. Θεοδωρικάκος δεν φαίνεται από τις δημόσιες δηλώσεις του να προβληματίζεται για την εκτίναξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών των ΟΤΑ, απεναντίας προβάλλει ως πηγή εσόδων τις ετήσιες εισπράξεις από τα νέα τετραγωνικά μέτρα των ακινήτων, που μέχρι πρότινος ήταν αδήλωτα. Υπολογίζεται ότι πλέον οι δήμοι θα εισπράττουν έσοδα από τα 60 εκατομμύρια νέα τετραγωνικά μέτρα των ακινήτων, που μέχρι πρότινος δεν ήταν δηλωμένα.

Έλλειμμα 100 εκατ. ευρώ για το 2020

Κι ενώ τα οικονομικά στοιχεία για το 2020 δείχνουν έλλειμμα της τάξεως των 100 εκατ. ευρώ χαμηλότερο κατά 301 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον αρχικό δημοσιονομικό στόχο, αυτό σύμφωνα με το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2021 οφείλεται αφ’ ενός «στην μείωση των ιδίων εσόδων των ΟΤΑ (ανταποδοτικά τέλη, φόροι, λοιπά τέλη, δικαιώματα, παροχή υπηρεσιών) έναντι των προβλέψεων, λόγω των άμεσων και έμμεσων επιπτώσεων της πανδημίας, αλλά και της χρονικής μετάθεσης για το 2021 της επίδρασης από τη δήλωση της ορθής επιφάνειας των κτισμάτων». Αφ’ ετέρου στην «η έκτακτη επιχορήγηση που έλαβαν οι ΟΤΑ από τον τακτικό προϋπολογισμό ύψους 95 εκατ. ευρώ, λόγω των συνεπειών της πανδημίας, καθώς και η επιπλέον επιχορήγησή τους με ποσό ύψους 116 εκατ. ευρώ για την εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων οφειλών τους». Τρίτον, στην «συγκράτηση των λειτουργικών δαπανών των ΟΤΑ», όπως αναφέρεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού.

«Αύξηση εσόδων» για το 2021

Για το 2021, η κυβέρνηση προβλέπει συρρίκνωση του ελλείμματος των ΟΤΑ κατά 49 εκατ. ευρώ, ούτως  ώστε να διαμορφωθεί στα 51 εκατ. ευρώ. Η κυβέρνηση κάνει αυτή την καθ’ όλα θετική, αλλά εξωπραγματική πρόβλεψη με κριτήριο «την αύξηση των ιδίων εσόδων», «η οποία θα καλύψει ένα σημαντικό μέρος της υστέρησης που προέκυψε το 2020 λόγω των συνεπειών της πανδημίας, καθώς και λόγω της χρονικής μετάθεσης και της θετικής επίπτωσης από τη δήλωση της ορθής επιφάνειας των κτισμάτων», αναφέρεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού γι α το 2021.